TOP25Guest
Wpadł mi w ręce stary egzemplarz “Panoramy Skarszew” – biuletynu informacyjnego gminy Skarszewy, z artykułem Pana Edwarda Zimmermanna -współautora kultowej już książki “TABAKA na Kaszubach i Kociewiu” . Ci, którzy się interesują historią, pewnie wiedzą, że to kociewskie miasteczko było przez pewien czas stolicą województwa pomorskiego i siedzibą wojewody, a na tutejszym zamku zbierał się sąd ziemski. Od roku 1762 do 1765 w skarszewskim sądzie grodzkim praktykę odbył zaś młody Józek Wybicki.
Nie o miasto i twórcę Hymnu Polski chodzi, ale o zbiór tabakier, jakie znajdują się w Muzeum w Skarszewach. Przeczytajcie artykuł, a dowiecie się, jak wielkie skarby zawiera to małe muzeum. Znajdują się tam eksponaty, których zdjęcia mogłem dotychczas oglądać w książce E. Zimmermanna.
TABAKIERY KSIĘDZA BAZYLEGO.
naszego miasta Maria Burczyk, siostra
najsłynniejszego na Pomorzu tabacznika
w sutannie, ś.p. księdza kanonika
Bazylego Olęckiego, udostępniła
Muzeum Skarszew jego najcenniejsze
tabakiery. Kilka dni wcześniej trafiła
tam pochodząca ze zbioru Macieja
Mostowego najmniejsza w Polsce
tabakierka, zakwalifikowana do księgi
Polskie Rekordy i Osobliwości.
Najpierw krótko o czterech interesujących
pojemnikach na tabakę ze zbioru Macieja
Mostowego, które od pewnego czasu
eksponowane są w Muzeum Skarszew.
Dwa z nich to stuletnie kamionkowe
flaszeczki na tabakę, wielkości zegarka
kieszonkowego, z wizerunkami tabaczników.
Znaleziono je podczas prac
ziemnych przy starej karczmie w Godziszewie.
Następna tabakierka, w kształ-
cie spłaszczonego walca, wykonana
została z rogu bydlęcego. Datowana
jest na początek XX wieku i posiada
na pokrywce napis: Ig. Szczodrowski,
Właściciel z Koszmina ( Koźmin w gm.
Skarszewy – E.Z.). Wyjątkowy okaz
stanowi najmniejsza w polskich zbiorach
dawna tabakierka użytkowa (fot. 1).
Po wnikliwej kwerendzie w krajowych
kolekcjach muzealnych i prywatnych
tabakierka została zakwalifikowana do
następnej edycji księgi Polskie Rekordy
i Osobliwości
Dzięki mieszkającej w Skarszewach
Maria Burczyk – siostrze ks. kanonika
Bazylego Olęckiego (1923-1999), do
muzealnej gabloty trafiły tabakierki tego
kapłana. W latach
1958-1966 ks. Bazyli (fot.2) był
proboszczem w Szczodrowie a nastę-
pnie, aż do śmierci, w parafii Linia
na Kaszubach. Znany z ogromnej
skromności, pobożności, życzliwości
i poczucia humoru ksiądz kanonik nigdy
nie myślał o zapewnieniu sobie dostatniej
egzystencji. Pozostawił po sobie najlepsze
wspomnienia i wdzięczność parafian,
którzy główny plac w Linii nazwali jego
imieniem i w centrum tej miejscowości
postawili mu obelisk. Księdza Bazylego
uważa się również za najsłynniejszego na
Pomorzu tabacznika w sutannie. Znany
jest w całej Polsce jako symbol walki z
tabaczną prohibicją, która obowiązywała
od 1996 do 2000 roku. Interweniował
nawet u marszałka Sejmu, lecz
zniesienia zakazu wytwarzania tabaki nie
doczekał. Od czasu śmierci ks. kanonika
brać tabaczna nazywa go patronem
tabaczników. Podobno na jego cześć
franciszkanin z klasztoru w Ostródzie,
Zbigniew Joskowski, który uciera
i znakomicie doprawia tabakę, nadał jej
nazwę ”BAZYLI”. Obecność tabaczki w
klasztorze dziwić nie powinna, wszak,
jak mawiał ksiądz Olęcki: Kto zażywa ten
Pana Boga wzywa.
Warto odwiedzić skarszewskie muzeum,
aby obejrzeć aluminiową tabakierkę
w kształcie rożka (fot. 3), wykonaną przez
więźnia w obozie Stutthof, którą po wojnie
podarowano ks, Bazylemu. Ciekawa jest
też tabakierka z napisem: Szczęść Boże!,
pochodząca zapewne z tego samego
warsztatu, co eksponowana obok
tabakiera Szczodrowskiego z Koźmina.
Oryginalnie wygląda rogowy but na
tabakę wykonany przez nieżyjącego już
Henryka Petka z Sierakowic. Najczęściej
jednak ks. kanonik używał wielkiego
rożka, z którego częstował tabaką
niejednego biskupa. Wsypywana do
niego każdego poranka ogromna ilość
brunatnego proszku rzadko starczyła
księdzu Bazylemu do wieczora. Nie bez
powodu mówili o nim w Szczodrowie,
że tak wielkiego amatora tabaki na
Kociewiu nigdy jeszcze nie było. Więcej
o tabacznych zwyczajach ks. Olęckiego
znaleźć można w książce Tabaka na
Kaszubach i Kociewiu – do nabycia
w sklepie Honia plac Hallera 13/5 na
skarszewskim Rynku.
Poniżej umieściłem link do strony o muzeum na Wikipedii. Znajduje się tam adres i info o innych wartych zobaczenia eksponatach.
http://pl.wikipedia.org/wiki/Muzeum_w_Skarszewach